Column

Blijmoedigheid kent geen tijd

 Door: Hildebrand Bijleveld 

Een oude zwarte Afrikaanse man in een grijs colbert pakt de microfoon op het podium. Hij is gevraagd om te bidden voor de collecte. Als een rugbyspeler zet hij zich schrap terwijl hij diep adem haalt. ‘Loof die Here,’ begint de man zijn gebed. In reactie klapt en juicht de gemeente enthousiast. De man voelt zich hierdoor aangemoedigd en schreeuwt dezelfde zin opnieuw luid in de microfoon.

Al snel blijkt dat zijn één-zin-gebed nog maar net begonnen is. De man loopt rood aan als hij voor de derde keer met overslaande stem de ramen in de kerk doet resoneren met de woorden ‘looft die Here.’ Ik kan zien dat de hartstochtelijker bidder de tranen inmiddels in de ogen heeft. Niet van verdriet of blijdschap, maar van de druk op z’n ogen door het schreeuwen.

Ik vraag mezelf inmiddels af wat mij nog te wachten staat tijdens de rest van deze Zuid-Afrikaanse kerkdienst. De dienst is nog maar tien minuten bezig, en ik heb nu al een piep in mijn oren van mensen die uit alle macht naar de hemel staan te schreeuwen. Het motto, ‘werk alsof je honderd jaar wordt, bid alsof je morgen zal sterven,’ lijken ze hier erg serieus te nemen.

Na het gebed voor de collecte keert de rust nog niet terug in het kleine kerkje. De dominee zet een lied in en spontaan begint iedereen te bewegen. Kinderen, tieners, opa’s, oma’s, allemaal gaan ze dansen. Sommige beginnen, als indianen om een kampvuur, mijn kerkbank te omsingelen. Stampend en klappend dansen ze om mij heen. Droogjes blijven zitten lijkt mij niet echt gepast, dus ik besluit op te staan en mee te dansen.

Na een halfuur stopt de muziek en lijkt er een preek te komen. Een gereformeerde ‘drie-punten-preek’ is het echter niet. Ik krijg een variant hier op aangeboden; de ‘Drie-zinnen-preek.’ Bij deze exotische preekmethode schreeuwt de dominee 15 minuten dezelfde drie zinnen naar zijn gemeente, tot hij badend in het zweet uitgeput terug in z’n stoel zakt. Een vermakelijk tafereel.

Na de preek wordt nog wat gezongen, en dan is de dienst afgelopen. Terwijl ik de kerk verlaat, zie ik de dominee mij gedag zwaaien. Ik was samen met een albino de enige blanke in zijn kerk. Hij zal zich waarschijnlijk net zo vermaakt hebben met mijn houterige gedans, als ik met zijn wilde preek. Mijn kerkgang bleek dus een duidelijke win-win situatie te vormen....

Op reis

Wie mijn korte verslag van de kerkdienst in de townships van het Zuid-Afrikaanse stadje Grabouw leest, zal het niet ontgaan zijn dat Zuid-Afrika een ander religieus klimaat kent dan Nederland. De kerkdiensten hebben de diepgang van een soepbord, maar stralen ontzettend veel vreugde uit. Deze vreugde is puur en valt niet te missen.

Niet alleen onderscheidt Zuid-Afrika zich van Nederland omdat de kerkdiensten anders verlopen. Het hele land kent een bijzondere houding tegenover het christendom. 70 Procent van de bevolking is gelovig. Hoewel sommige kerken beïnvloed worden door animisme, merk je daar doorgaans niet veel van.

Nu zeven jongeren van het Anker in de zomervakantie afreizen naar het zuidelijkste puntje van het Afrikaanse continent, rijst bij sommige de vraag: ‘Wat levert deze reis ‘Het Anker’ op?’ Ik denk dat ‘Het Anker’ het groepje jongeren dat op reis gaat in ieder geval een levensveranderende ervaring geeft. Een christelijke ervaring die niemand in het seculiere westen ze kan afpakken.

Een column is een kort stukje proza waarin de auteur spits en uitdagend zijn mening ventileert. Aan columnisten wordt door de Nederlandse rechter een grote mate van vrijheid toegekend in hun columns.